سینما و تلویزیون | داستان ترجمه | نمايش | موسيقی | عکس | هنرهای تجسمی | تاريخ | الهيات
● اردیبهشتِ ۸۷، «وقتی همه خوابایم» بیضایی
بهرام بیضایی: «مشغول انتخاب جاهای فیلم جدیدم هستم و امیدوارم تا اوایل اردیبهشت ۸۷ بتوانم «وقتی همه خوابایم» را جلوی دوربین ببرم.» مهرماه امسال، پروانهی ساخت این فیلم به تهیهکنندگی و کارگردانی بهرام بیضایی صادر شد، اما او تولید آن را به پایان اجرای نمایش «افرا» موکول کرد.
+ | fahim
● چرا «افرا سزاوار» زنِ شازده چلمن میرزا نمیشود؟
مهدی عاطف راد: نمایش «افرا» یا «روز میگذرد» بیضایی را که دیدم، به یاد نمایش «زن نیک ایالت سچوان» برشت افتادم. شباهتهای زیادی بین این دو نمایشنامه وجود دارد. از جمله این که افرا سزاوار هم مثل شن ته زنی تمام و کمال نیک است که خوبیاش مطلق است و همین خوبی مطلق در جامعهای نسبی که شالودهی مادی و معنویاش سوداگری و سودپرستی ست، مسألهآفرین است و ایجاد تنش و کشمکش میکند. میتوان در یک بررسی تطبیقی، این دو نمایش را با هم مقایسه کرد و شباهتهای دیگرشان را نشان داد.
+ | Emailٍ
● بازتاب روشنفکری مرادسالار!
محمد طلوعی: وقتی حکومتی سانسور را به دست روشنفکری میدهد دیگر لازم نیست برای افکار عمومی لاپوشانی کند، لازم نیست توضیح بدهد که چرا فلان کتاب بعد از سه سال ماندن در ارشاد مجوز نمیگیرد یا فلان نمایش اجرا نمیشود؛ روشنفکری خودش به ابزاری برای تحدید خودش بدل شده. [یادداشتی در بارهی واکنشها به یادداشتی در نقد «افرا»ی بهرام بیضایی]
+ | mojtaba
● عشق یعنی گفتوگو
نمایشنامهی «افرا» یا «روز میگذرد» از سری نمایشنامههاییست که به لحاظ زمانی، معاصر محسوب میشود اما اگر بخواهیم بخشی از آثار بیضایی را با عنوان « تاریخی» دستهبندی کنیم با دیدگاه بیضایی در آثارش به مخالفت برخاستهایم. بیضایی با توجه به یک دیدگاه به نظارهی کل تاریخ ایران مینشیند که گاهی یک ناهمزمان را نیز به نمایش میگذارد. در همین نمایش علاوه بر پایبندی به اصول روایت داستان مورد نظرش، به توصیف دقیق جغرافیا و فرهنگ زمان مورد نظر خود نیز میپردازد اما آگاهانه تماشاگر و خواننده را از غرقه شدن در چارچوبهایی که ایجاد میشود، منع میکند. به قول خود بیضایی او هر بار به تماشاگر تذکر میدهد که این یک نمایش است که به تماشایاش نشسته و خود واقعیت نیست! [یادداشتی دربارهی نمایش «افرا»]
+ | abadanlf
● «مرغابی وحشی» بر فراز «افرا»
در واقع میان هنریک ایبسن و بهرام بیضایی هیچ رابطهی منطقی نمیتوان برقرار کرد جز اینکه هر دو نمایشنامهنویس هستند. اما اتفاق جالبی که رخ داده نمایش «افرا» از بیضایی و همزمان اجرای «مرغابی وحشی» از ایبسن به کارگردانی نادر برهانی مرند است. این نوشته به کارکردهای متنیت و متنوارگی روایت داستانی دو نمایشنامه، معطوف میپردازد.
+ | felez
● کارنامهی کارگردانی ِ بهرام بیضایی، از «مرگ یزدگرد» تا «افرا»
بهرام بیضایی پس از انقلاب، از «مرگ یزدگرد» تا «افرا یا روز میگذرد»، در مجموع شش نمایش را به صحنه برده است که این رقم با توجه به توانمندیهای او در زمینهی کارگردانی و نگارش نمایشنامههای بیشتر از این رقم، خبر از حضور کمرنگاش در صحنه میدهد.
+ | Moonlight
● مرضیه برومند: در این ۲۷ سال حوصلهی تئاتر را نداشتم
برومند: در این فاصلهی ۲۷ ساله، پیشنهادهای مختلفی برای بازی از سوی کارگردانان تئاتری داشتهام، اما بهدلیل آنکه حوصلهی تئاتر را از جهت تمرین و اجرای هر روزهی آن نداشتهام، ترجیح دادم این پیشنهادها را نپذیرم. فضای تئاتر برای من خیلی تکراری میشود و تنوع زیادی ندارد. این فضا و حضور چندماهه در آن، مرا به یاد نابسامانیهای این حوزه هم میاندازد که برایم خیلی خوشایند نیست؛ بنابراین خیلی اتفاقی برای نمایش «افرا»ی بهرام بیضایی انتخاب شدم.
+ | Moonlight
● چرا بیضایی حافظ است و نیست؟!
نقدی بر نمایش «افرا»ی بهرام بیضایی، به قلم آزاده محسنی.
+ | parmo
● «افرا» به روایت تصویر
عکسهای «یلدا ذبیحی» از نمایش بهرام بیضایی.
+ | rata
● نگاهی به نمایش «افرا، یا روز میگذرد»
روایت در «افرا» یک بازگویی داستانی نیست بلکه یک تاخیر در بیان، یا یک خلأ میان وقوع و نظاره است. اگرچه اشخاص قصهی افرا هر یک از منظر خود جهان این قصه را بازگو میکنند اما جز از آنچه در دم باز میگویند، نمیدانند. به بیان دیگر دامنهی اطلاعات شخصیتها تا به انتهای واقعه نیست، بلکه آخرین چیزی که میدانند، چیزی است در حدود آخرین چیزهایی که گفته میشود. آنان نمیدانند در ذهن دیگران چه میگذرد و از اتفاقات بعدی خبر ندارند... [گفتوگویی دیگر با بهرام بیضایی را از لینک بخش نظر بخوانید.]
+ | Solitude
● بهرام بیضایی؛ فردا در رادیو تهران
برنامهی تأتر ۸۶، برنامهای ست که پنجشنبهها از ساعت ۷ شب از رادیو تهران پخش میشود. گفتوگو با بهرام بیضایی در بارهی نمایش «افرا» یکی از بخشهای برنامهی فرداشب است.
+ | mojtaba
● انتقام جهل نادان
«افرا» یا «روز میگذرد» که آغاز میشود، بازیگران که رو به تماشاگران سخن میگویند، سخن اشخاص بازی که به افعال ماضی ختم میشود؛ سریع میتوانیم بنویسیم «افرا»، حکایت کوزهی شکسته و آب ریخته است؛ در گذشته اتفاق افتاده و حالا بازگو میشود. اما چنین نیست؛ نمیتوان «افرا» را بازگویی آنچه در گذشته روی داده، پنداشت. «افرا» روایت میشود، اما طرح آن همچنان در حال گسترش است. روایت در آن یک بازگویی داستانی نیست.[نقدی از ایثار ابومحبوب بر نمایش «افرا»].
+ | rata
● گفتوگوی مفصل با بهرام بیضایی دربارهی «افرا»
بیضایی: غیر از «سهراب کشی»، این تنها نمایشنامهای بود که احتمالاً مجوز میگرفت و گرفت. وقتی برای سهراب کشی بازیگر پیدا نکردم، به نظرم رسید که این تنها نمایشی است که میتواند مجوز بگیرد. پرسیدیم و گفتند این میتواند مجوز بگیرد، ما هم اجرا کردیم. بنابراین اگر نمایشنامههای دیگری که داشتم مجوز میگرفتند؛ شاید کار دیگری میکردم. برای این کار اصرار ویژهای نداشتم. [لینک بخش پایانی این گفتوگو را در بخش «نظر» ببینید.]
+ | Solitude
● بهرام بیضایی در حسرتِ اجرای درستی از «افرا»
بیضایی: پایان افرا مصنوعی ست. اگر افرا در تالار دیگری اجرا میشد، حتماً با یک افرای بسیار متفاوت روبهرو میشدید و بسیار علاقهمندم روزی بتوانم این نمایش را در سالن مناسب آن اجرا کنم. [چند و چون نمایش افرا، در گفتوگوی ایسنا با بهرام بیضایی]
+ | Somnambulist
● اخبار ویژه و افشاگری دربارهی بیضایی
فردی موسوم به «بهرام.ب» که مدعی کارگردانیست، علیرغم تلاش همکاران در مجموعهی نفیس تئاتر شهر موفق شده است نمایش خود را با نام معلومالحال «افرا» روی صحنه ببرد. این نمایش که بهظاهر داستان یک درخت پر شاخ و برگ (نماد مدرنیتهی غربی) و یک دختر (نماد فساد و بیادبی) را روایت میکند، در لایههای پنهان خود انقلاب مخملی گرجستان و اوکراین را موجه جلوه میدهد. شنیدهها حاکیست که بلیت هشتهزار تومانی این نمایش نیز به نفع برخی از کشورهای اروپایی صادر شده است. [طنزنوشتهای از جلال سمیعی]
+ | joonomi
● با بهرام بیضایی، دربارهی «افرا» و خیلی چیزهای دیگر
این گفتوگو خلاصهای ست از همهی آنچه میشد از بهرام بیضایی پرسید. از همهی حرفهایی که سالهاست پشت هم تلنبار شدهاند و گفتنشان، فقط مرور اندوهی ست که هر بار با خبر متوقف شدن فیلم یا تئاتری از بهرام بیضایی، نصیبمان میشود. با این همه بیضایی، آنجا، در دفتر کارش، جایی که کتابها محاصرهاش کردند مینویسد و مینویسد تا کلماتش هستی مشترک او و مخاطبانش شود...
+ | alis
● نگاهی به «افرا» به کارگردانی بهرام بیضایی
در «افرا» از همان اول به ما اعلام میشود که همه چیز بازی ست. از همان ابتدا که صحنه روشن میشود و یک مرد را میبینیم که پشت میز نشسته و در نور چراغ مینویسد. حتا در وسط نمایش هم آقای «نوع بشری» به ما میگوید که به ادامهی نمایش توجه کنید، اما همه چیز واقعی ست...
+ | alis
● کوتاه؛ به افتخار «افرا»ی بهرام بیضایی
گزارشی وبلاگی از شب نخستِ اجرای نمایش «افرا»، و دلایلی برای این که دیدن این نمایش را از دست ندهید! [گزارش خبرگزاری فارس را در بخش «نظر» ببینید.]
+ | jour
● پوستر و بروشور نمایش «افرا»
از فردا شب نمایش افرا به کارگردانی بهرام بیضایی در تالار وحدت به روی صحنه میرود. بیضایی این نمایش را به اکبر رادی پیشکش کرده است. پوستر، بروشور و عکسهایی از این نمایش را ببینید.
+ | kapitanha
● ۳۶ روز با بهرام بیضایی در تالار وحدت
با صادر شدن محوز اجرای عمومی از سوی شورای نظارت و ارزشیابی مرکز هنرهای نمایشی، نمایش «افرا» از ۱۲ دی تا ۱۸ بهمن در تالار وحدت اجرا میشود.
+ | J.Atefeh
● بهرام بیضایی: در بهت غریبی ماندهام
تاخیر در اجرای «افرا» جدیدترین نمایش بهرام بیضایی باعث شد تا ساخت فیلم «وقتی همه خوابایم» این کارگردان به سال ۱۳۸۷ موکول شود. بیضایی دربارهی این تاخیر گفت: نمیدانم با این تغییر برنامهها چه کار باید بکنم. در هماهنگی جدید، نمایش افرا از ۱۲ دی تا ۱۸بهمن در تالار وحدت خواهد بود و بالطبع کارهای مربوط به فیلم به بعد از این اجرا موکول میشود. با این حساب پیشتولید «وقتی همه خوابایم» بهمن ماه و فیلمبرداری آن فروردین و اردیبهشت ماه سال آینده آغاز خواهد شد.
+ | mojtaba
● عکسهایی از تمرین نمایش «افرا» به کارگردانی بهرام بیضایی
تمرین بازیگران این نمایش از دریچهی دوربین علی زارع.
+ | ghoroob
● با تأخیر ۵۰ روزه، «افرا»ی بهرام بیضایی در تالار وحدت
نمایش «افرا» که پیش از این قرار بود از ۲۴ آبانماه در تالار اصلی مجموعهی تئاتر شهر به صحنه برود، از ۱۲ دیماه در تالار وحدت به روی صحنه میرود. مرضیه برومند، حسن پورشیرازی، بهرام شاه محمدلو، مژده شمسایی، مهرداد ضیایی، سهیلا رضوی، هدایت هاشمی، افشین هاشمی، رحیم نوروزی و محمدرضا زادسرور در این نمایش بازی خواهند کرد. مرضیه برومند، حسن پورشیرازی و بهرام شاه محمدلو، که اواخر دههی ۴۰ و اوایل دههی ۵۰ هنرجوی بیضایی بودند، پس از گذشت ۳۵ سال، در نمایشی از وی، کنار هم به ایفای نقش میپردازند.
+ | mojtaba
● پاسخ آشکاری به بیضایی داده نشده است
تمرینهای نمایش «افرا» یا «روز میگذرد»، که چند روزی به خاطر نداشتن محل تمرین تعطیل شده بود، اینک با آماده نبودن تالار اصلی تئاتر شهر و ضمایم آن، دچار سرگردانی تازهای شده است. قرار بود از پانزدهم آبان این نمایش بر صحنهی اصلی تئاتر شهر با وسایل و نور و صدا تمرین شود، تا عملا در تاریخ بیستوپنجم آبانماه به نمایش همگانی درآید؛ ولی...
+ | alis
● «بهرام بیضایی» با «افرا» به تئاترشهر میآید
نمایش «افرا یا روز میگذرد» به جای «سهراب کشی» آبان ماه سال ۸۶ به کارگردانی بهرام بیضایی در سالن اصلی تئاترشهر به صحنه میرود. گفتوگوی کوتاه بیضایی با میراثخبر را در اینباره بخوانید.
+ | Moonlight












